PKOS hamile kalmayı engelleyebilir mi?

Polikistik Over Sendromu (PKOS), yumurtlama düzensizliklerine veya yumurtlamanın olmamasına neden olarak gebe kalmayı zorlaştırabilir. Ancak doğru tedavi ve yönetimle birçok PKOS'lu kadın başarıyla hamile kalabilir.

18 Mayıs 2025 Pazar
Dr.Gülşah Tanas Sarıkaş

Polikistik Over Sendromu (PKOS) ve gebelik arasındaki ilişkiyi daha detaylı anlayabilmek için PKOS'un doğurganlığı nasıl etkilediğini bilmeliyiz. Daha sonra tedavi seçeneklerini ve gebelik sürecinde dikkat edilmesi gerekenleri açıklayacağım.

PKOS'un Doğurganlığa Etkisi: Temel Mekanizmalar

PKOS, hormonal dengesizliklerle karakterize bir durumdur. Gebe kalmayı zorlaştıran temel faktörler 3 tanedir.

• Yumurtlama Bozuklukları: Yüksek androjen (erkeklik hormonu) ve insülin direnci, yumurtalıklarda folikül gelişimini engelleyerek anovulasyon (yumurtlamama) neden olur.

• Artmış AMH (Anti-Müllerian Hormon): PKOS'lu kadınlarda AMH seviyeleri genellikle yüksektir, bu da yumurtalık rezervinin fazla ancak düzensiz olduğunu gösterir.

• Obezite ve İnsülin Direnci: Vücut yağ dokusundan salınan hormonlar, hormonal dengeyi bozarak yumurtlamayı baskılar.

Neler yapmalıyız?

1.Yaşam Tarzı Değişiklikleri: 

Asıl amacımız insülin direncini kırmak olmalıdır. Bu amaçla kilo vermeliyiz ve diyetimizden şeker ve işlenmiş gıdaları çıkarmalıyız. Aynı amaçla stresten uzak durmalı ve düzenli egzesizler yapmalıyız.

a. Kilo Yönetimi

Vücut ağırlığının %5-10’unu kaybetmek bile yumurtlama oranını % 60 artırabilir. Yağ dokusunun azalması, insülin direncini düşürür ve SHBG (seks hormon bağlayıcı globulin) seviyelerini artırarak serbest androjenleri azaltır.

b. Beslenme Önerileri

• Düşük Glisemik İndeks (GI) Diyeti: Tam tahıllar, baklagiller, yeşil sebzeler ve protein ağırlıklı beslenme insülin dalgalanmalarını önler.

• Omega-3 ve Antioksidanlar: Somon, ceviz, avokado,yeşil çay gibi inflamasyonu azaltan besinler tüketmeliyiz

• İnositol Takviyesi: Myo-inositol ve D-chiro-inositol kombinasyonu, insülin sinyalini düzelterek yumurtlamayı destekler (günde 2-4 gr önerilir).

c. Egzersiz

• Aerobik Egzersiz: Haftada 150 dakika orta şiddette (yürüyüş, yüzme) insülin direncini kırar.

• Direnç Antrenmanı: Kas kütlesini artırmak, glikoz metabolizmasını iyileştirir.

2.Tıbbi Tedaviler: 

a. Yumurtlamayı Uyaran İlaçlar

Klonifen Sitrat (Clomid):(Beyinde östrojen reseptörlerini bloke ederek FSH salınımını artırır.),Letrozol,Metformin (Yumurtlama sıklığını artırır, gebelik kaybı riskini azaltır.)

b. Gonadotropinler (Enjeksiyon Tedavisi) (Folikül gelişimi ultrason ve hormon testleri ile yakından izlenmelidir)

3.Yardımcı Üreme Teknikleri 

a. Tüp Bebek (IVF)

b. Laparoskopik Ovarian Drilling 

Ameliyatla (Laparoskopi) ile yumurtalıklara küçük delikler açılarak androjen üretimi azaltılır. 6-12 ay boyunca spontan yumurtlama sağlayabilir.

4,Destekleyici ve Alternatif Tedaviler

• Akupunktur: Yumurtlama döngüsünü düzenlemek için haftada 2-3 seans yapılır

• Bitkisel Destekler:

  • Tarçın: İnsülin duyarlılığını artırır (günde 1-3 gr). Seylan tarçını olmalıdır.

  • Saw Palmetto: Androjenleri düşürmeye yardımcı olabilir (kanıt düzeyi sınırlı).

• Psikolojik Destek: PKOS’la ilişkili anksiyete ve depresyon için terapi almak gerekebilir.

Gebelik Öncesi ve Sırasında Dikkat Edilmesi Gerekenler

Gebelik öncesi kan şekeri,insülin,HbA1c,tiroid fonksiyonları,D vitamini düzeyleri bakılmalı ve normale getirilmelidir. Folik asit ve inositol takviyesi alınmalıdır. Gebelik takibi normal gebelikte olduğu gibidir. Sadece Kan şekeri, Bebek kalp atışı ve gelişimi erken dönemde ve daha sık kontrol edilmelidir. Preeklamsi riskini azaltmak için düşük doz aspirin kullanılmalıdır. Doğum Sonrası PKOS’lu kadınlarda tip 2 diyabet riski yüksektir; kan şekerleri doğum sonrası takip edilmelidir.

>> Gebeliğin Temel Tarama Testleri<<<

PKOS’lu her kadın Kişiye özel tedavi planlalayarak multidisipliner bir yaklaşımla(endokrinolog, diyetisyen, kadın doğum uzmanı) gebe kalma şansı artırılabilir. 

Bu sitedeki hiçbir içerik, tarihe bakılmaksızın, doktorunuzdan veya diğer yetkili bir klinisyenden alacağınız doğrudan tıbbi tavsiyenin yerine kullanılmamalıdır.